Xuất xứ tên gọi chùa Phổ Chiếu và chùa Phổ Minh thành phố Hải Phòng.

Ảnh chân dung Hòa thượng Thích Trí Hải

       Ở thành phố Hải Phòng, Chùa Phổ Chiếu và chùa Phổ Minh xưa kia đều là những địa điểm thờ Phật, Nho, Thánh (tam giáo) gọi là Tam giáo đường, nghĩa là thờ đạo Phật, đạo Lão (đạo thần tiên) và thờ khổng Tử (bậc thầy nho học). Việc thờ ba tôn giáo ở cùng một nơi thể hiện quan điểm tam giáo đồng nguyên (ba tôn giáo cùng song hành) của nhân dân ta thời bấy giờ.
       Hiện nay thì chùa chùa Phổ Chiếu (Phổ Chiếu tự) mà người Hải Phòng quen gọi tắt “chùa Chiếu” chỉ thờ Phật, còn chùa Phổ Minh (Phổ Minh tự) thì thờ cả Phật, Mẫu và Thổ địa (vị thần cai quản khu vực đất đai chùa).
       Chùa Phổ Chiếu xưa kia thuộc xóm Quán Nải, xã Dư Hàng Kênh, huyện An Hải, nay tọa lạc tại xóm Miếu 2, phường Dư Hàng Kênh, quận Lê Chân, Tp. Hải Phòng và do Hòa thượng Thích Thanh Giác trụ trì. Hòa thượng hiện là Phó trưởng Ban Hoằng pháp Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó trưởng Ban thường trực Ban trị sự Hội Phật giáo Hải Phòng.
       Chùa Phổ Minh tọa lạc ở địa chỉ 295 phố Lê Lợi, phường Gia Viên, quận Ngô Quyền, thành phố Hải Phòng do sư cô Thích Đàm Kiên trụ trì.
       Chùa Phổ Chiếu được xây dựng vào năm 1953 bởi sư cụ Ngô Chân Tử – người làng Cao Mại, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Lúc đó chùa còn mang tên chùa Hoằng Pháp. Năm 1954 hòa bình lập lại, cụ Ngô Chân Tử vào Nam, hòa thượng Thích Thanh Quang thuộc phái Lâm Tế từ chùa Vọng Cung – Nam Định đến làm trụ trì Chùa.
       Chùa Phổ Minh được xây dựng năm 1953 (lúc đó thuộc phố Tám Gian), cùng thời với chùa Phổ Chiếu và do sư cụ Thích Đàm Hằng trụ trì.
       Năm 1954, cụ Thích Thanh Quang và cụ Thích Đàm Hằng đã đến thỉnh xin Hòa thượng Thích Trí Hải, khi đó đang trụ trì chùa Nam Hải (Trung tâm của Phật giáo Hải Phòng) đặt tên chùa. Lời kể sau đây của cố Hòa thượng Thích Trí Hải cho thấy tên gọi chùa Phổ Chiếu và chùa Phổ Minh mà ông đặt cho do đâu mà có.
       Tôi thấy trong kinh tụng khóa sáng có đoạn kệ ca ngợi đức Phật: “Viên Quang phổ chiếu ư thập phương…”; Còn kinh Phổ Môn có câu; “Phổ Minh chiếu thế gian…”; Hơn nữa hai danh hiệu này cũng là bảo hiệu của Phật cả. Vì rằng Phổ Chiếu và Phổ Minh đều có nghĩa là trí tuệ Phật soi sáng khắp thế gian, khắp mười phương. Nên đặt tên là “Phổ Chiếu tự” và “Phổ Minh tự”. Bảo hiệu hai chùa hợp pháp có từ đấy, chấm dứt được sự nhòm ngó thị phi của những kẻ xấu”. (Trích “Lấp lánh ánh từ quang” của Hòa thượng Thích Thanh Giác; Nxb. Tôn giáo; 2002. – Tr. 101)
       Như vậy đã rõ, tên hai ngôi chùa được xây dựng cùng năm đã được Hòa thượng Thích Trí Hải đặt tên theo kinh kệ Phật giáo và đều có ý nghĩa ánh sáng Phật pháp chiếu rộng khắp mọi phương. Tên hai ngôi chùa được Ngài đặt cho năm 1954 tồn tại đến giờ thật là những cái tên có ý nghĩa.
       Nhân tiện cần nói thêm về Hòa thượng Thích Trí Hải, bậc cao tăng của Phật giáo Việt Nam, người có công lớn với công cuộc chấn hưng phật giáo nước ta.
       Hòa thượng pháp danh Thích Thanh Thao, hiệu Trí Hải, thế danh Đoàn Thanh Tảo, sinh năm Bính Ngọ 1906, tại làng Quần Phương Trung, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định. Ông mất năm 1979, tính ra, Ngài đã trụ thế 74 tuổi, tu đạo 57 năm.
       Tuy không sinh ra ở Hải Phòng nhưng Hòa thượng Thích Trí Hải là một bậc chân tu có nhiều đóng góp cho Phật giáo Việt Nam và thành phố Hải Phòng.
       Hòa thượng Thích Trí Hải ( 1906 – 1979) là một vị danh tăng có công rất lớn trong phương trào chấn hưng Phật giáo ở thế kỷ XX, Ngài đã để lại rất nhiều bản dịch kinh sách, một kho tàng văn học và một số tác phẩm để đời, được thế hệ đi sau gìn giữ, bảo tồn và phát huy, kế thừa. Đặc biệt, cố Đại lão Hòa thượng Thích Trí Hải là một vị danh tăng gắn bó với Phật giáo thành phố Hải Phòng 25 năm, từ năm 1954 cho đến khi Ngài viên tịch (07/06/1979).
       Do đức độ và công lao với thành phố nói riêng, đất nước nói chung, ngày 21/01/2022 thành phố Hải Phòng đã đặt tên ông cho một con phố. Đó là Phố Thích Trí Hải với điểm đầu là số 122 Hồ Sen, điểm cuối là số 171 phố Chùa Hàng thuộc quận Lê Chân, phố dài 700m, rộng 19m.

PV Thi.

 

Bài viết khác

Tác giả: Hải Phòng Học

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.